Η φθινοπωρινή αλλαγή της ώρας πλησιάζει ξανά, σηματοδοτώντας την επίσημη έναρξη της χειμερινής περιόδου και φέρνοντας μαζί της την πιο αγαπημένη συνήθεια του φθινοπώρου: την περίφημη «επιπλέον ώρα ύπνου». Κάθε χρόνο, η μετάβαση από τη θερινή στη χειμερινή ώρα αποτελεί ένα από τα πιο πολυσυζητημένα θέματα της επικαιρότητας, καθώς επηρεάζει άμεσα την καθημερινή μας ρουτίνα, τον προγραμματισμό των υποχρεώσεών μας αλλά και τους βιολογικούς μας ρυθμούς.
Παρά τις συνεχείς συζητήσεις και τις διαφωνίες σε πανευρωπαϊκό επίπεδο σχετικά με το αν το μέτρο αυτό θα πρέπει να καταργηθεί οριστικά, ο μηχανισμός της αλλαγής παραμένει σε πλήρη ισχύ. Έτσι, όπως κάθε φθινόπωρο, καλούμαστε να προσαρμόσουμε τα ρολόγια μας και να υποδεχτούμε τις πιο σύντομες μέρες και τα πιο πρώιμα απογεύματα του χειμώνα.
Όπως ανακοίνωσε επίσημα το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, την Κυριακή 25 Οκτωβρίου 2026 ολοκληρώνεται η εφαρμογή του μέτρου της θερινής ώρας, βάσει της σχετικής ευρωπαϊκής οδηγίας, ενώ μπαίνουμε στη χειμερινή ώρα νωρίτερα από κάθε άλλη φορά!
Πώς και πότε θα έχουμε αλλαγή ώρας
Φέτος, η τελευταία Κυριακή του Οκτωβρίου έρχεται στις 25 του μήνα και είναι η πιο πρώιμη ημερομηνία αλλαγής ώρας από το 2020. Έτσι τα ξημερώματα της Κυριακής, όταν τα ρολόγια δείξουν 04:00 π.μ., θα πρέπει να μετακινήσουμε τους δείκτες μία ώρα πίσω, ώστε να δείχνουν 03:00 π.μ..
Όσες ηλεκτρονικές συσκευές (smartphones, tablets, ηλεκτρονικοί υπολογιστές) είναι συνδεδεμένες στο διαδίκτυο θα πραγματοποιήσουν τη μετάβαση αυτόματα, ενώ στα αναλογικά ρολόγια η αλλαγή θα πρέπει να γίνει χειροκίνητα. Ο βασικός στόχος της εφαρμογής του μέτρου υπήρξε ανέκαθεν η καλύτερη αξιοποίηση του φυσικού φωτός και η συνεπακόλουθη εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας. Κατά τη διάρκεια των επτά μηνών της θερινής ώρας, υπολογίζεται ότι εξοικονομούνται συνολικά περίπου 210 ώρες φωτός.
Το μέτρο γενικεύτηκε στην Ευρώπη τη δεκαετία του ’70, ως απάντηση στη μεγάλη ενεργειακή κρίση εκείνης της εποχής. Από το 1996 καθιερώθηκε μια κοινή γραμμή για όλες τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης: την άνοιξη γυρίζουμε τα ρολόγια μία ώρα μπροστά και το φθινόπωρο τα επαναφέρουμε μία ώρα πίσω.
Η πρώτη δοκιμή στην Ελλάδα έγινε το καλοκαίρι του 1932 (από τις 6 Ιουλίου έως την 1η Σεπτεμβρίου), πριν υιοθετηθεί μόνιμα δεκαετίες αργότερα. Παρά τα γενικότερα οφέλη, το μέτρο της αλλαγής της ώρας δέχεται τα τελευταία χρόνια έντονη κριτική σε διεθνές επίπεδο.
Γιατί θεωρείται επιβλαβής για την υγεία
Πολλοί επιστήμονες επισημαίνουν ότι η απότομη αλλαγή διαταράσσει τον κιρκάδιο ρυθμό (το βιολογικό ρολόι του ανθρώπου), προκαλώντας διαταραχές ύπνου, κόπωση, ακόμα και επιβάρυνση στο καρδιαγγειακό και το ανοσοποιητικό σύστημα. Παράλληλα, νεότερες μελέτες αμφισβητούν το κατά πόσο η εξοικονόμηση ενέργειας παραμένει αισθητή στη σύγχρονη εποχή.
Η αλλαγή της ώρας συνδέεται, σύμφωνα με ένα εκτεταμένο σύνολο ερευνών, με σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία, συνδέοντας την ετήσια μετάβαση στη θερινή ώρα με την αύξηση των εγκεφαλικών επεισοδίων, των καρδιακών προσβολών και της μείωσης ύπνου. Ποιες, όμως ελιναι συνοπτικά οι κύριες επιπτώσεις στον οργανισμό:
- Απώλεια συγκέντρωσης: Ο διαταραγμένος ύπνος προκαλεί μείωση της προσοχής, δυσκολία στην εστίαση και μειωμένη απόδοση στην εργασία.
- Έντονη κούραση: Η έλλειψη ξεκούρασης αυξάνει το αίσθημα σωματικής εξάντλησης κατά τη διάρκεια της ημέρας.
- Αυξημένη όρεξη: Ο λιγότερος ύπνος ανοίγει την όρεξη, προκαλώντας τάση για υπερφαγία και επιθυμία για γλυκά ή junk food.
- Υψηλά επίπεδα κορτιζόλης: Η στέρηση ύπνου και η γενική κακουχία εκτοξεύουν τα επίπεδα στρες και άγχους, αυξάνοντας την κορτιζόλη στο αίμα.
- Καρδιαγγειακός κίνδυνος: Παρατηρείται αύξηση στα περιστατικά καρδιακών προσβολών και εγκεφαλικών, λόγω της πίεσης που δέχεται το βιολογικό ρολόι και ο κιρκάδιος ρυθμός.
- Εποχική Συναισθηματική Διαταραχή (SAD): Εμφανίζεται κυρίως το φθινόπωρο με τη μείωση της διάρκειας της ημέρας, προκαλώντας διαταραχές στη διάθεση και καταθλιπτικά συμπτώματα.
- Μείωση της βιταμίνης D: Η μείωση των ωρών ηλιοφάνειας και ο περιορισμός των δραστηριοτήτων σε εξωτερικούς χώρους οδηγούν σε μειωμένη φυσική σύνθεση βιταμίνης D.
">
">
">
">
">
">
">
">