Καρκίνος του μαστού: Ο «σιωπηλός» παράγοντας που αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισής του

Ο καρκίνος του μαστού παραμένει μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις για τη δημόσια υγεία παγκοσμίως, με τα περιστατικά να αυξάνονται συνεχώς τα τελευταία χρόνια. Παρότι οι περισσότερες γυναίκες γνωρίζουν τη σημασία της μαστογραφίας και της κληρονομικότητας, οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι υπάρχει ένας ακόμη κρίσιμος παράγοντας που συχνά υποτιμάται. Πρόκειται για τη μεταβολική υγεία και τη σπλαχνική παχυσαρκία. Νέες επιστημονικές αναλύσεις δείχνουν πως το λίπος που συσσωρεύεται γύρω από τα εσωτερικά όργανα μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου, ιδιαίτερα μετά την εμμηνόπαυση.

Καρκίνος του μαστού: Ο «σιωπηλός» παράγοντας κινδύνου

Ένας παράγοντας που συχνά περνά κάτω από το ραντάρ της πρόληψης φαίνεται πως συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού είναι η μεταβολική δυσλειτουργία και ειδικά το σπλαχνικό λίπος.

Ο Δρ. Andrea DeCensi, ογκολόγος με σημαντική ερευνητική δράση στην πρόληψη του καρκίνου του μαστού, επισημαίνει ότι το μεταβολικό σύνδρομο, η αντίσταση στην ινσουλίνη και η παχυσαρκία μετά την εμμηνόπαυση δεν είναι απλώς ζητήματα βάρους. Αποτελούν βιολογικές καταστάσεις που μπορούν να επηρεάσουν το ορμονικό περιβάλλον του οργανισμού και να ευνοήσουν την ανάπτυξη ορμονοεξαρτώμενων όγκων.

Πώς το σπλαχνικό λίπος επηρεάζει τον οργανισμό

Το σπλαχνικό λίπος, δηλαδή το λίπος που συσσωρεύεται γύρω από τα εσωτερικά όργανα, λειτουργεί σαν ενεργός ιστός. Παράγει φλεγμονώδεις ουσίες, επηρεάζει την ινσουλίνη και συμβάλλει στην αυξημένη παραγωγή οιστρογόνων, ειδικά στις μετεμμηνοπαυσιακές γυναίκες.

Αυτός ο συνδυασμός μπορεί να δημιουργήσει ένα περιβάλλον πιο ευνοϊκό για την εμφάνιση καρκινικών κυττάρων και, σύμφωνα με ειδικούς, να αυξήσει σημαντικά τον συνολικό κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του μαστού.

Καρκίνος του μαστού: Η πρόληψη δεν σταματά στη μαστογραφία

Οι ειδικοί τονίζουν ότι η πρόληψη δεν μπορεί να περιορίζεται μόνο στη μαστογραφία, στη γενετική προδιάθεση ή στον έλεγχο για μεταλλάξεις όπως τα BRCA1 και BRCA2. Αυτά παραμένουν πολύτιμα εργαλεία, όμως η μεταβολική υγεία πρέπει να μπει πιο δυναμικά στη συζήτηση.

Το πρόβλημα είναι ότι η συζήτηση γύρω από το βάρος παραμένει δύσκολη. Πολλοί γιατροί αποφεύγουν να μιλήσουν ανοιχτά για την παχυσαρκία, φοβούμενοι ότι θα στιγματίσουν την ασθενή. Ωστόσο, η επιστημονική ενημέρωση δεν έχει στόχο την ενοχοποίηση, αλλά την πρόληψη.

Η σωστή διατροφή, η σωματική άσκηση, η ρύθμιση του σακχάρου, η αντιμετώπιση της υπέρτασης και η μείωση του σπλαχνικού λίπους μπορούν να λειτουργήσουν προστατευτικά.

Τα στοιχεία για τον καρκίνο του μαστού παγκοσμίως

Τα δεδομένα δείχνουν ότι ο καρκίνος του μαστού παραμένει ο συχνότερος καρκίνος στις γυναίκες παγκοσμίως. Το 2022 καταγράφηκαν περίπου 2,3 εκατομμύρια νέα περιστατικά σε γυναίκες.

Στην Ελλάδα, σύμφωνα με ευρωπαϊκά στοιχεία, ο καρκίνος του μαστού αντιπροσωπεύει περίπου το 33% όλων των καρκίνων στις γυναίκες, αποτελώντας τη συχνότερη μορφή της νόσου στον γυναικείο πληθυσμό.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι χώρες με τα περισσότερα νέα περιστατικά το 2022 ήταν η Κίνα, οι ΗΠΑ, η Ινδία, η Βραζιλία και η Ιαπωνία. Ωστόσο, με βάση τον ηλικιακά σταθμισμένο δείκτη ανά 100.000 γυναίκες, τα υψηλότερα ποσοστά εμφανίζονται στη Γαλλία, την Κύπρο, το Βέλγιο, την Ολλανδία και την Αυστραλία.

Οι ηλικίες με τον μεγαλύτερο κίνδυνο

Η ηλικία αποτελεί επίσης σημαντικό παράγοντα κινδύνου. Στις ΗΠΑ, τα περισσότερα περιστατικά διαγιγνώσκονται στις ηλικίες 65-74 ετών, ενώ η μέση ηλικία διάγνωσης είναι τα 64 χρόνια.

Η κατανομή των νέων περιστατικών ανά ηλικία διαμορφώνεται ως εξής:

• 20-34 ετών: 2%
• 35-44 ετών: 8,6%
• 45-54 ετών: 17,7%
• 55-64 ετών: 24,3%
• 65-74 ετών: 27,5%
• 75-84 ετών: 15,1%
• Άνω των 84 ετών: 4,9%

Η νέα εποχή στην πρόληψη

Στην πραγματικότητα σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι ότι ο καρκίνος του μαστού δεν αφορά μόνο τα γονίδια ή την ηλικία. Η καθημερινότητα, το σωματικό βάρος, η μεταβολική υγεία και η χρόνια φλεγμονή φαίνεται πως παίζουν πολύ μεγαλύτερο ρόλο από όσο πιστευόταν παλαιότερα.

Γι’ αυτό και η νέα κατεύθυνση στην πρόληψη είναι πιο ολιστική και περιλαμβάνει έγκαιρο προληπτικό έλεγχο, σωστή ενημέρωση, διατήρηση υγιούς βάρους και ουσιαστική φροντίδα του οργανισμού πριν εμφανιστεί η νόσος.