Όταν μιλάμε για διατροφική διαταραχή, ο νους των περισσότερων πηγαίνει αμέσως στην ψυχογενή ανορεξία, τη βουλιμία ή το binge eating (επεισοδιακή υπερφαγία). Ωστόσο, υπάρχει και το άγνωστο Chewing & Spitting. Στον σκοτεινό κόσμο των δυσλειτουργικών συμπεριφορών γύρω από το φαγητό, υπάρχει μια «αόρατη» και ύπουλη απειλή που κερδίζει έδαφος, κυρίως λόγω της εμμονής της εποχής μας με τα πρότυπα ομορφιάς και τα extreme fitness trends.

Ο λόγος για το Chewing & Spitting (CHSP), ή στα ελληνικά τη συμπεριφορά του «μασάω και φτύνω». Πρόκειται για μια πρακτική που συχνά αποσιωπάται λόγω της έντονης ντροπής που νιώθουν τα άτομα που την υιοθετούν, αλλά που κρύβει βαθιά ψυχολογική δυσφορία και σοβαρούς κινδύνους για την υγεία.

Τι ακριβώς είναι το Chewing & Spitting;

Αυτή η διατροφική διαταραχή περιγράφει ακριβώς αυτό που λέει το όνομά της: το άτομο βάζει στο στόμα του τροφές, συνήθως «απαγορευμένες» ή πλούσιες σε θερμίδες, όπως γλυκά, junk food και υδατάνθρακες, τις μασάει για να πάρει τη γεύση και την ευχαρίστηση, αλλά δεν τις καταπίνει ποτέ. Αντίθετα, τις φτύνει κρυφά.

Με τον τρόπο αυτό, θεωρεί λανθασμένα ότι έχει βρει το απόλυτο «παραθυράκι» του συστήματος: ικανοποιεί τη λιγούρα του χωρίς να προσλαμβάνει τις θερμίδες και το βάρος που τη συνοδεύουν. Στην πραγματικότητα, όμως, πρόκειται για μια σοβαρή διατροφική συμπεριφορά που στα ιατρικά εγχειρίδια ταξινομείται κάτω από την ομπρέλα των «Μη Προσδιοριζόμενων Αλλιώς Διατροφικών Διαταραχών» (OSFED) και λειτουργεί ως ένας καταστροφικός μηχανισμός ελέγχου.

Η ψυχολογική διάσταση: Η ψευδαίσθηση του ελέγχου και η ντροπή

Σύμφωνα με τους ψυχολόγους, το Chewing & Spitting σπάνια εμφανίζεται μόνο του. Τις περισσότερες φορές αποτελεί σύμπτωμα ή προάγγελο της ανορεξίας και της βουλιμίας. Το άτομο βιώνει μια συνεχή εσωτερική σύγκρουση ανάμεσα στη βιολογική ανάγκη για φαγητό και τον ακραίο φόβο της πρόσληψης βάρους.

Chewing & Spitting
Shutterstock

Η μάσηση και το φτύσιμο προσφέρουν μια προσωρινή, ψευδή αίσθηση απόλυτου ελέγχου πάνω στο σώμα και τις ορμές. Όμως, αμέσως μετά την πράξη, η ευχαρίστηση δίνει τη θέση της σε έντονα συναισθήματα ενοχής, αηδίας και ντροπής. Αυτός είναι και ο λόγος που η διαταραχή μένει για χρόνια στο σκοτάδι, καθώς οι πάσχοντες απομονώνονται κοινωνικά για να κρύψουν τη συμπεριφορά τους, αποφεύγοντας να φάνε μπροστά σε άλλους.

Η παγίδα του διαιτολόγου: Γιατί κάθε άλλο παρά ακίνδυνη είναι

Η μεγαλύτερη παρανόηση γύρω από το «μασάω και φτύνω» είναι η εντύπωση ότι, εφόσον η τροφή δεν φτάνει στο στομάχι, ο οργανισμός μένει ανεπηρέαστος. Οι διαιτολόγοι και οι γαστρεντερολόγοι κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου, εξηγώντας ότι η ζημιά που προκαλείται είναι πολυεπίπεδη:

Στοματική υγεία: Η συνεχής μάσηση χωρίς κατάποση οδηγεί σε υπερτροφία και πρήξιμο των σιελογόνων αδένων (τα μάγουλα φαίνονται πρησμένα). Παράλληλα, τα οξέα του στόματος και οι ζάχαρες καταστρέφουν την αδαμαντίνη των δοντιών, προκαλώντας σοβαρές φθορές.

Πεπτικό σύστημα: Με το που ξεκινά η μάσηση, ο εγκέφαλος δίνει σήμα στο στομάχι να εκκρίνει γαστρικά υγρά για να υποδεχτεί την τροφή. Όταν το φαγητό δεν φτάνει ποτέ εκεί, τα οξέα αυτά «τρώνε» τα τοιχώματα του στομάχου, προκαλώντας επώδυνες γαστρίτιδες, έλκη και έντονη γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση.

Μεταβολικές διαταραχές: Ο οργανισμός μπερδεύεται, εκκρίνει ινσουλίνη προετοιμαζόμενος για γεύμα, με αποτέλεσμα να πέφτει απότομα το ζάχαρο στο αίμα, εντείνοντας το αίσθημα της πείνας και δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο.

Chewing & Spitting
Shutterstock

Η έξοδος από τον φαύλο κύκλο

Το Chewing & Spitting είναι μια σοβαρή κραυγή βοήθειας του οργανισμού και της ψυχής. Δεν πρόκειται για μια «κακή συνήθεια» ή μια απλή παρασπονδία δίαιτας, αλλά για μια διαταραχή που απαιτεί εξειδικευμένη, συνδυαστική υποστήριξη από ψυχολόγο και διατροφλόγο.

Το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα είναι η αποδοχή του προβλήματος και το σπάσιμο της σιωπής. Η συμφιλίωση με το φαγητό και την εικόνα του σώματός μας είναι μια μακρά διαδικασία, αλλά είναι ο μόνος δρόμος για να πάρει κανείς πίσω τον έλεγχο της ζωής και της υγείας του.