Σαρωτικούς ελέγχους σε ολόκληρη την αλυσίδα εισαγωγής, εμπορίας και χρήσης ιατρικών μηχανημάτων δρομολογεί η ΑΑΔΕ. Στο επίκεντρο της έρευνας μπαίνουν τόσο οι εισαγωγικές εταιρείες όσο και οι πελάτες τους, δηλαδή γιατροί, ιδιωτικά ιατρεία, διαγνωστικά κέντρα και κλινικές.

Η κινητοποίηση έρχεται μετά την υπόθεση του ιατρείου στην οδό Καρνεάδου, η οποία, σύμφωνα με τις έως τώρα πληροφορίες, ανέδειξε σοβαρά ζητήματα γύρω από τη λειτουργία, την προμήθεια και τη χρήση συγκεκριμένων μηχανημάτων. Το υπουργείο Υγείας έχει ήδη προαναγγείλει ελέγχους, ενώ παράλληλα αναμένεται να κινηθούν ειδικά κλιμάκια της ΑΑΔΕ, του ΔΕΟΣ και των Τελωνείων.

Ποιοι μπαίνουν στο στόχαστρο της ΑΑΔΕ

Οι έλεγχοι δεν θα περιοριστούν στις εταιρείες που εισάγουν και εμπορεύονται τον εξοπλισμό. Οι ελεγκτές αναμένεται να ακολουθήσουν ολόκληρη τη διαδρομή των μηχανημάτων, φτάνοντας μέχρι τους τελικούς αγοραστές και χρήστες τους.

Συγκεκριμένα, στο «μικροσκόπιο» μπαίνουν:

  • Εταιρείες εισαγωγής ιατρικών μηχανημάτων και εξοπλισμού
  • Ιδιωτικά ιατρεία και γιατροί
  • Ιατρικά και διαγνωστικά κέντρα
  • Ιδιωτικές κλινικές
  • Επιχειρήσεις που εμφανίζονται ως μεσάζοντες ή προμηθευτές
  • Τα πρόσωπα που συνδέονται εταιρικά ή οικονομικά με τις παραπάνω δραστηριότητες

Στόχος είναι να διαπιστωθεί από πού προήλθε κάθε μηχάνημα, ποιος το εισήγαγε, ποιος το πούλησε, σε ποια τιμή αποκτήθηκε και εάν η συναλλαγή αποτυπώθηκε κανονικά στα φορολογικά βιβλία.

Διπλός έλεγχος σε εισαγωγές και φορολογικά στοιχεία

Το σχέδιο των Αρχών αναπτύσσεται σε δύο βασικά επίπεδα. Το πρώτο αφορά τον τελωνειακό έλεγχο των εισαγωγών. Τα ειδικά κλιμάκια θα εξετάσουν τα παραστατικά που συνοδεύουν τα μηχανήματα, τις δηλωθείσες αξίες, τη χώρα προέλευσης, τις πιστοποιήσεις και τα στοιχεία του τελικού παραλήπτη.

Με τις σχετικές διασταυρώσεις θα επιχειρηθεί να δοθούν απαντήσεις σε τρία βασικά ερωτήματα: ποιος αγόρασε, τι ακριβώς αγόρασε και από ποια εταιρεία το προμηθεύτηκε.

Το δεύτερο μέτωπο αφορά τον φορολογικό έλεγχο. Εδώ οι ελεγκτές θα εξετάσουν:

  • Τα τιμολόγια αγοράς και πώλησης
  • Την καταχώριση των συναλλαγών στα ηλεκτρονικά βιβλία
  • Τις δαπάνες που δήλωσαν εταιρείες και επαγγελματίες
  • Τα έσοδα από τις υπηρεσίες που πραγματοποιήθηκαν με τον συγκεκριμένο εξοπλισμό
  • Τις τραπεζικές κινήσεις και τις πληρωμές
  • Την ενδεχόμενη απόκλιση ανάμεσα στον δηλωμένο τζίρο και στην πραγματική δραστηριότητα

Ιδιαίτερη βαρύτητα θα δοθεί στο κατά πόσο εκδόθηκαν οι προβλεπόμενες αποδείξεις για τις ιατρικές υπηρεσίες. Στην περίπτωση του ιατρείου της Καρνεάδου εξετάζεται αν η φερόμενη παράτυπη χρήση των επίμαχων μηχανημάτων συνοδευόταν και από αδήλωτα έσοδα.

ιατρείο
(goesstock / pixalbay)

Η Τεχνητή Νοημοσύνη στις διασταυρώσεις

Ο όγκος των δεδομένων που θα συγκεντρωθεί αναμένεται να είναι ιδιαίτερα μεγάλος. Για τον λόγο αυτό, οι πληροφορίες από τιμολόγια, τελωνειακά έγγραφα, τραπεζικές συναλλαγές και φορολογικές δηλώσεις θα αναλυθούν με σύγχρονα ψηφιακά εργαλεία και εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης.

Η επεξεργασία των στοιχείων μπορεί να αναδείξει ασυνήθιστες συναλλαγές, αδικαιολόγητες αποκλίσεις, εταιρείες με μεγάλη εμπορική δραστηριότητα αλλά περιορισμένο δηλωμένο τζίρο, καθώς και επαγγελματίες που εμφανίζονται να διαθέτουν ακριβό εξοπλισμό χωρίς τα αντίστοιχα έσοδα.

Περισσότερες από 400 επιχειρήσεις στην αγορά

Ο κλάδος των ιατροτεχνολογικών προϊόντων αριθμεί εκατοντάδες επιχειρήσεις. Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το δημοσίευμα, στον Σύνδεσμο Επιχειρήσεων Ιατρικών και Βιοτεχνολογικών Προϊόντων είναι εγγεγραμμένες 183 εταιρείες, οι οποίες καλύπτουν σημαντικό τμήμα της εγχώριας αγοράς.

Κλαδική έρευνα της ICAP καταγράφει περίπου 90 επιχειρήσεις με κυρίαρχο μερίδιο, ενώ συνολικά στον χώρο εκτιμάται ότι δραστηριοποιούνται περισσότερες από 400 μικρότερες εταιρείες. Περίπου 170 από αυτές έχουν έδρα στην Αττική και αρκετές λειτουργούν με τη νομική μορφή της Ιδιωτικής Κεφαλαιουχικής Εταιρείας.

Με το ιατρείο της Καρνεάδου φέρεται να συνδεόταν εταιρεία η οποία ιδρύθηκε το 2025 και εμφανίζεται να είχε προμηθεύσει μέρος του επίμαχου εξοπλισμού. Οι ακριβείς συναλλαγές και ο ρόλος των εμπλεκόμενων προσώπων αποτελούν πλέον αντικείμενο της έρευνας.

Αγορά 1,5 δισ. δολαρίων έως το 2028

Ο συγκεκριμένος κλάδος χαρακτηρίζεται οικονομικό «χρυσωρυχείο». Σύμφωνα με την επίσημη έκθεση της αμερικανικής Υπηρεσίας Διεθνούς Εμπορίου, η ελληνική αγορά ιατροτεχνολογικού εξοπλισμού προβλέπεται να αναπτύσσεται με ετήσιο ρυθμό 3,8% και να φτάσει σε αξία τα 1,5 δισ. δολάρια έως το 2028.

Πάνω από το 80% του εξοπλισμού εισάγεται, καθώς η εγχώρια παραγωγή δεν καλύπτει τις ανάγκες σε μηχανήματα υψηλής τεχνολογίας. Η ελληνική αγορά εξαρτάται, συνεπώς, σε πολύ μεγάλο βαθμό από ξένους κατασκευαστές και διεθνή δίκτυα διανομής.

Μεταξύ των μεγαλύτερων ευρωπαϊκών προμηθευτών βρίσκονται η Ολλανδία, η Γερμανία, το Βέλγιο, η Ιταλία και η Γαλλία, ενώ οι ΗΠΑ κατέχουν επίσης σημαντικό μερίδιο. Στον χώρο δραστηριοποιούνται πολυεθνικοί όμιλοι όπως οι General Electric, Johnson & Johnson, Medtronic και Boston Scientific. Η Κίνα αποτελεί έναν από τους ισχυρότερους προμηθευτές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Τι απαιτείται για να κυκλοφορήσει ένα ιατρικό μηχάνημα

Η διάθεση ενός ιατροτεχνολογικού προϊόντος στην ελληνική αγορά δεν γίνεται χωρίς προϋποθέσεις. Ο ευρωπαϊκός Κανονισμός 2017/745 θεσπίζει αυστηρούς κανόνες για την ασφάλεια, την κλινική αξιολόγηση, την ιχνηλασιμότητα και την εποπτεία των ιατρικών συσκευών.

Πριν από τη νόμιμη διάθεσή τους, τα προϊόντα πρέπει να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, όπου προβλέπεται, να φέρουν σήμανση CE. Οι εισαγωγείς οφείλουν επίσης να ελέγχουν τη δήλωση συμμόρφωσης, τη σήμανση, τις οδηγίες χρήσης και τα στοιχεία του κατασκευαστή.

Για τα προϊόντα που αποζημιώνονται από τον ΕΟΠΥΥ υπάρχει ξεχωριστό Μητρώο Αποζημιούμενων Προϊόντων. Κατασκευαστές και εισαγωγείς υποβάλλουν ηλεκτρονικά αίτηση μαζί με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά, προκειμένου ένα προϊόν να ενταχθεί στο σύστημα αποζημίωσης.

Ανάλογη υπόθεση στις ΗΠΑ

Οι έρευνες για φοροδιαφυγή στον συγκεκριμένο κλάδο δεν αποτελούν αποκλειστικά ελληνικό φαινόμενο. Τον Μάιο του 2025, κατασκευαστής και πωλητής ιατρικού εξοπλισμού στη Φλόριντα καταδικάστηκε σε 24 μήνες φυλάκισης για φοροδιαφυγή σχεδόν 2,4 εκατ. δολαρίων.

Σύμφωνα με το αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης, ο επιχειρηματίας διοχέτευε εισοδήματα της εταιρείας σε τραπεζικούς λογαριασμούς καταπιστευμάτων και χρησιμοποιούσε τα χρήματα για την κάλυψη προσωπικών εξόδων.

Οι έλεγχοι στην ελληνική αγορά αναμένεται να είναι εκτεταμένοι, καθώς οι Αρχές επιχειρούν να εξακριβώσουν όχι μόνο εάν τα μηχανήματα εισήχθησαν και διακινήθηκαν νόμιμα, αλλά και εάν οι υπηρεσίες που πραγματοποιήθηκαν με αυτά δηλώθηκαν και φορολογήθηκαν κανονικά.