Τέλος τα πατατάκια και οι σοκολάτες στα σχολικά κυλικεία – Όλη η λίστα με τα απαγορευμένα σνακ

Η νέα σχολική χρονιά φέρνει σημαντικές αλλαγές στα σχολικά κυλικεία, καθώς τίθενται σε εφαρμογή αυστηρότερες προδιαγραφές για τα τρόφιμα που μπορούν να αγοράζουν οι μαθητές. Πατατάκια, μπισκότα, σοκολάτες, αλλαντικά, αναψυκτικά, ποπ κορν και παγωτά μένουν εκτός, ενώ στα ράφια προστίθενται νέες, πιο υγιεινές επιλογές.

Με το πρώτο κουδούνι να χτυπά, παιδιά και έφηβοι επιστρέφουν στο καθημερινό τους πρόγραμμα, στο οποίο περιλαμβάνονται πλέον και συγκεκριμένοι κανόνες για τη διατροφή τους εντός του σχολείου. Στόχος του Υπουργείου Υγείας είναι να περιοριστεί η κατανάλωση τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι, στο πλαίσιο της προσπάθειας αντιμετώπισης της παιδικής παχυσαρκίας.

Η νέα υγειονομική διάταξη διαμορφώθηκε από την Εθνική Επιτροπή Διατροφής, έπειτα από πολύμηνες διαβουλεύσεις, και αλλάζει σε σημαντικό βαθμό το πλαίσιο που ίσχυε από το 2013.

Ποια προϊόντα απαγορεύονται

Μία από τις βασικότερες αλλαγές αφορά την πλήρη απαγόρευση των αλλαντικών στα τοστ και στα σάντουιτς. Μέχρι σήμερα επιτρεπόταν η χρήση βραστής γαλοπούλας, κάτι που πλέον δεν προβλέπεται, με την απόφαση να βασίζεται στα επιστημονικά δεδομένα για τους κινδύνους που συνδέονται με τη συχνή κατανάλωση επεξεργασμένου κρέατος.

Παράλληλα, από τα σχολικά κυλικεία απομακρύνονται τα αναψυκτικά και σειρά επεξεργασμένων προϊόντων, όπως:

• Πατατάκια
• Μπισκότα
• Ποπ κορν
• Παγωτά
• Σοκολάτες, ακόμη και υγείας
• Προϊόντα με υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη, αλάτι και λιπαρά

Αλλαγές προβλέπονται και στις ποσότητες των επιτρεπόμενων τροφίμων. Οι μερίδες περιορίζονται, με χαρακτηριστικό παράδειγμα το παραδοσιακό κουλούρι, το επιτρεπόμενο μέγεθος του οποίου μειώνεται.

Οι νέες επιλογές για τους μαθητές

Ο πίνακας των προϊόντων που μπορούν να διατίθενται στα κυλικεία χωρίζεται πλέον σε δύο κατηγορίες: στα απλά τρόφιμα και στα σύνθετα ελαφριά γεύματα. Η δεύτερη κατηγορία απευθύνεται κυρίως στα παιδιά που παραμένουν στο ολοήμερο σχολείο ή συνεχίζουν με εξωσχολικές δραστηριότητες αμέσως μετά το μάθημα.

Από τον Σεπτέμβριο εισάγονται νέες επιλογές, όπως λαχανικά εποχής, για παράδειγμα καρότο, αγγούρι και ντοματίνια, τα οποία θα πρέπει να είναι καλά πλυμένα και συσκευασμένα σε ατομικές μερίδες.

Στα επιτρεπόμενα προϊόντα περιλαμβάνονται ακόμη οι ρυζογκοφρέτες και οι καλαμπογκοφρέτες, επίσης σε ατομική συσκευασία, καθώς και φυτικά ροφήματα από αμύγδαλο, βρώμη ή σόγια.

Για κάθε τρόφιμο καθορίζονται συγκεκριμένα όρια ως προς το μέγεθος της μερίδας, αλλά και τη μέγιστη περιεκτικότητα σε λιπαρά, σάκχαρα και αλάτι.

Νέα θέση στα κυλικεία αποκτούν και τα ζυμωμένα γαλακτοκομικά προϊόντα, όπως το κεφίρ, καθώς και τα τυποποιημένα επιδόρπια γιαουρτιού. Τα τελευταία μπορούν να περιέχουν φρούτα, μέλι, μαρμελάδα, δημητριακά ή ξηρούς καρπούς και θα διατίθενται σε ατομικές συσκευασίες έως 180 γραμμάρια. Πρόκειται για αισθητή διαφοροποίηση σε σχέση με τη διάταξη του 2013, η οποία επέτρεπε μόνο το σκέτο γιαούρτι.

Οι έλεγχοι θα κρίνουν την εφαρμογή των μέτρων

Μετά τη δημοσίευση του σχετικού ΦΕΚ, αναμένεται να εκδοθεί ερμηνευτική εγκύκλιος, στην οποία θα παρουσιάζεται η επιστημονική τεκμηρίωση των νέων επιλογών. Με αυτόν τον τρόπο θα ενημερωθούν αναλυτικά τόσο οι επαγγελματίες που διαχειρίζονται τα κυλικεία όσο και οι γονείς.

Οι ιδιοκτήτες των σχολικών κυλικείων έχουν ήδη ενημερωθεί για τις νέες προδιαγραφές, καθώς έχει προηγηθεί συνάντηση με την Επιτροπή Διατροφής. Το ζητούμενο, ωστόσο, είναι αν οι κανόνες θα εφαρμόζονται στην πράξη.

Παρότι αρκετά επεξεργασμένα τρόφιμα και γλυκά απαγορεύονταν και βάσει της προηγούμενης διάταξης, συνέχιζαν να πωλούνται σε πολλά κυλικεία λόγω της έλλειψης συστηματικών ελέγχων. Για τον λόγο αυτό, η Εθνική Επιτροπή Διατροφής έχει ζητήσει να πραγματοποιούνται επαναλαμβανόμενοι έλεγχοι σε τακτά χρονικά διαστήματα κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς.

Στο στόχαστρο και τα ντελίβερι έξω από τα σχολεία

Ένα ακόμη ζήτημα που προκαλεί προβληματισμό είναι οι παραγγελίες φαγητού μέσω ντελίβερι από μαθητές. Το φαινόμενο φέρεται να έχει λάβει μεγάλες διαστάσεις, ακυρώνοντας στην πράξη τους περιορισμούς που επιβάλλονται στα σχολικά κυλικεία.

Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, κάλεσε τους εκπαιδευτικούς να βρίσκονται σε εγρήγορση, επισημαίνοντας πως «οι υπεύθυνοι για τη διατροφή των παιδιών είμαστε οι ενήλικες».

Παράλληλα, τα συναρμόδια υπουργεία εξετάζουν, σε συνεργασία με τους δήμους, τρόπους για να περιοριστούν ή ακόμη και να απαγορευτούν οι παραδόσεις φαγητού έξω από τις σχολικές μονάδες.

«Κάθε μέρα που ένα παιδί καταναλώνει τρανς λιπαρά, ουσιαστικά χτίζει νοσηρότητα νωρίτερα», ανέφερε χαρακτηριστικά η Ειρήνη Αγαπηδάκη. Όπως πρόσθεσε, τα στοιχεία της Eurostat για την περίοδο από το 2008 έως το 2025 καταγράφουν σημαντική μείωση της παχυσαρκίας στην Ελλάδα σε σύγκριση με τα επίπεδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αναδεικνύοντας τη σημασία της πρόληψης από την παιδική ηλικία